สมุนไพรไทยที่เราใช้ในการปรุงอาหารทุกวัน ไม่ว่าจะเป็นกะเพรา โหระพา ตะไคร้ ใบมะกรูด — ทั้งหมดนี้ปลูกในกระถางได้ ไม่ต้องมีสวนหลังบ้าน ไม่ต้องรู้เรื่องการเกษตร เพียงแค่มีกระถาง มีแสงแดด และรดน้ำทุกวัน ก็สามารถมีสมุนไพรสดๆ ไว้ใช้เองได้
การปลูกสมุนไพรยังให้ความสุขอีกแบบหนึ่งที่หาจากที่ไหนไม่ได้ — ความรู้สึกที่เห็นของที่ตัวเองปลูกเติบโตขึ้นทุกวัน แล้วได้เก็บไปใช้ทำอาหารให้ครอบครัว
เริ่มต้นด้วยสมุนไพร 3 ชนิดนี้
1. กะเพรา — ปลูกง่ายที่สุด
กะเพราเป็นสมุนไพรที่ทนทานที่สุด โตเร็ว ชอบแสงแดด รดน้ำวันละครั้ง ไม่ต้องใส่ปุ๋ยบ่อย ปักกิ่งก็ขึ้น หรือซื้อต้นจากตลาดมาปักกระถางก็ได้ผลเหมือนกัน
แสง: แดดโดยตรง 4-6 ชั่วโมง/วัน
น้ำ: เช้าวันละครั้ง
เก็บเกี่ยว: 3-4 สัปดาห์หลังปลูก
2. ตะไคร้ — ปลูกจากเศษในครัว
ตะไคร้ที่ซื้อจากตลาด ให้นำตอนล่างประมาณ 5 ซม. มาแช่น้ำ 1-2 วัน แล้วปักดินในกระถาง รากจะงอกออกมาเอง ตะไคร้ชอบน้ำ รดน้ำเช้าเย็น กระถางควรลึกหน่อยเพราะรากลงลึก
แสง: แดดโดยตรงหรือแดดรำไร
น้ำ: เช้า-เย็น ชอบชุ่ม
เก็บเกี่ยว: 6-8 สัปดาห์
3. โหระพา — กลิ่นหอม ดูแลง่าย
โหระพามีกลิ่นหอมพิเศษ ต่างจากกะเพรา ใช้ทำอาหารไทยและอิตาเลียนได้เยอะ ปลูกจากเมล็ดหรือซื้อต้นเล็กก็ได้ ชอบแสงแดด แต่ทนร้อนน้อยกว่ากะเพรา ควรตัดยอดดอกออกเพื่อให้ใบงามขึ้น
แสง: แดดโดยตรง แต่ไม่ต้องร้อนจัด
น้ำ: รดน้ำเมื่อดินเริ่มแห้ง
เก็บเกี่ยว: ตัดได้ตลอดเมื่อโตพอ
วางกระถางที่ไหน
สมุนไพรต้องการแสงแดดอย่างน้อย 4 ชั่วโมงต่อวัน ระเบียงหรือหน้าต่างที่รับแดดช่วงเช้าจึงเหมาะที่สุด ถ้าบ้านไม่ค่อยมีแดด ลองวางแล้วสังเกตดู ถ้าใบเหลืองหรือลำต้นเอียงหาแสง แสดงว่าต้องย้ายที่
ปัญหาที่มักเจอและวิธีแก้
- ใบเหลือง — มักเป็นเพราะรดน้ำมากเกิน ลองเว้นวันดูก่อน
- ยอดห่อ — ขาดน้ำ รดน้ำแล้วจะฟื้นเร็ว
- มีแมลง — ใช้น้ำผสมสบู่เหลวฉีดบนใบ ปลอดภัย ไม่มีสารเคมี
- โตช้า — ลองย้ายไปที่มีแดดมากขึ้น หรือใส่ปุ๋ยน้ำเดือนละครั้ง
ความสุขที่ได้มากกว่าสมุนไพร
หลายคนที่เริ่มปลูกสมุนไพรบอกว่าชอบตอนเช้าที่ได้ไปดูต้นไม้ก่อนกิจกรรมอื่น มันเป็นกิจวัตรเล็กๆ ที่ทำให้รู้สึกว่าวันนี้มีอะไรรอเราอยู่ เห็นใบใหม่แตกออกมาแต่ละวัน มีความสุขแบบที่อธิบายยาก
และเมื่อวันไหนได้เด็ดกะเพราจากกระถางของตัวเองไปทำผัดกะเพรา ความอร่อยนั้นต่างออกไปเล็กน้อย เพราะรู้ว่ามาจากมือเรา