เช้าวันเสาร์ สระว่ายน้ำชุมชนแห่งหนึ่งในกรุงเทพ เสียงเด็กๆ หัวเราะกันครื้นเครง ลุงประสิทธิ์ยืนอยู่ริมสระ ใส่เสื้อยืดสีฟ้ากับกางเกงขาสั้น มือถือนกหวีด ตะโกนสั่งด้วยเสียงดังฟังชัด

"แขนตรงๆ! หายใจทางข้าง! อย่ากลัวน้ำ!" — คำสั่งที่เด็กๆ ได้ยินทุกเช้าเสาร์-อาทิตย์ มากว่า 15 ปี

จากนักกีฬาทีมชาติ สู่ครูว่ายน้ำชุมชน

ลุงประสิทธิ์เป็นอดีตนักกีฬาว่ายน้ำทีมชาติไทย ในยุค พ.ศ. 2520-2530 เคยแข่งระดับซีเกมส์ เคยเป็นโค้ชให้สโมสร พอเกษียณจากงานประจำตอนอายุ 57 คิดว่าจะพักผ่อน แต่พัก ได้ไม่ถึงเดือนก็เริ่มรู้สึก "ว่าง"

"ผมนั่งดูทีวีอยู่บ้านสามสัปดาห์ แล้วก็ถามตัวเองว่า — แล้วชีวิตที่เหลือจะทำอะไร? ผมว่ายน้ำมาตั้งแต่อายุ 8 ขวบ มันเป็นสิ่งเดียวที่ผมทำได้ดี ทำไมไม่เอามาให้คนอื่นบ้าง?"
-- ลุงประสิทธิ์

สอนฟรี ไม่เคยเก็บสักบาท

ลุงประสิทธิ์เริ่มสอนว่ายน้ำให้เด็กในชุมชนตั้งแต่ปี 2554 ทุกเช้าเสาร์-อาทิตย์ ตั้งแต่ 7 โมงเช้าถึง 9 โมง สระว่ายน้ำเป็นของเทศบาล เข้าฟรี ลุงประสิทธิ์สอนฟรี เด็กๆ แค่มาก็เรียนได้

"ผมไม่เคยเก็บเงินสักบาท" ลุงประสิทธิ์บอก "บางครั้งพ่อแม่เด็กจะให้ ผมก็ปฏิเสธ ผมมีเงินเกษียณ มีบ้านอยู่ ไม่ได้ขาดอะไร สิ่งที่ผมขาดคือ เหตุผลที่จะลุกขึ้นมาตอนเช้า — แล้วเด็กพวกนี้ก็เป็นเหตุผลนั้น"

15 ปี ไม่เคยหยุด

ตลอด 15 ปี ลุงประสิทธิ์สอนเด็กไปแล้วกว่า 500 คน บางคนโตไปเป็นนักกีฬาว่ายน้ำระดับจังหวัด บางคนไม่ได้เอาดีทางนี้ แต่อย่างน้อยก็ "ว่ายน้ำเป็น" — ซึ่งสำหรับลุงประสิทธิ์ นั่นคือเป้าหมายที่แท้จริง

"เด็กไทยจมน้ำตายปีละเป็นร้อย ผมไม่ได้อยากสร้างแชมป์ ผมแค่อยากให้เด็กทุกคนว่ายน้ำเป็น ถ้าเด็กที่ผมสอนแม้แต่คนเดียวรอดชีวิตจากน้ำได้ ผมก็คุ้มแล้ว"
-- ลุงประสิทธิ์

"ร่างกายผมไม่ได้แข็งแรงเหมือนเมื่อก่อน"

ลุงประสิทธิ์ยอมรับว่าร่างกายไม่เหมือนเดิม เข่าเริ่มปวด ไหล่ตึงบ่อย เช้าบางวันลุกยากกว่าปกติ แต่พอนึกถึงเด็กที่รอ ก็ลุกขึ้นมาได้ทุกครั้ง

"ผมว่ายน้ำโชว์ไม่ค่อยได้แล้ว ส่วนใหญ่ยืนสอนจากริมสระ แต่มือยังจับแขนเด็กพยุงในน้ำได้ ปากยังตะโกนได้ดัง นั่นก็เพียงพอแล้ว"

สิ่งที่ลุงประสิทธิ์อยากบอกคนรุ่นเดียวกัน

"ถ้าคุณมีอะไรที่ทำได้ดี — อะไรก็ได้ ทำอาหาร ซ่อมของ เล่นดนตรี ปลูกต้นไม้ — อย่าเก็บไว้คนเดียว เอาไปให้คนอื่นบ้าง ไม่ต้องเป็นเรื่องใหญ่โต แค่สอนคนหนึ่งคนก็พอ คุณจะรู้เลยว่าชีวิตมันมีค่าขึ้นมาทันที"
-- ลุงประสิทธิ์

น้องเพลินเชื่อว่า — ทุกคนมีสิ่งที่ทำได้ดี และทุกคนมีสิทธิ์ส่งต่อสิ่งนั้นให้คนอื่น ไม่ว่าจะอายุเท่าไหร่